سرگذشت شاعر وحدت‌آفرین و احیاگر زبان ترکمنی

به گزارش آذرانجمن، رئیس جمهور به منظور شرکت در مراسم بزرگداشت سیصدمین سالگرد مختومقلی فراغی شاعر شهیر ترکمن و نیز دیدار با سران ترکمنستان، عصر امروز عازم این کشور می‌شود.

سفر قریب‌الوقوع دکتر «مسعود پزشکیان» رییس جمهوری ایران به ترکمنستان در حالی انجام می‌شود که دو کشور میراث مشترک فرهنگی فراوانی دارند و شاید بتوان گفت که «مختومقلی فراغی» شاعر و عارف ترکمن یکی از مهم‌ترین نمادهای آن است.

مختومقلی فراغی شاعر و عارف ترکمن در سال ۱۷۳۳ میلادی برابر با سال ۱۱۱۲ شمسی در روستای حاجی قوشان از توابع بخش مرکزی گنبدکاووس متولد شد و پس از ۵۷ سال زندگی در کنار چشمه عباساری در دامنه رشته کوه سونگی داغی بین ایران و ترکمنستان درگذشت و پیکرش به روستای آق توقای در ۴۰ کیلومتری غرب مراوه‌تپه در منتهی الیه شرق استان گلستان منتقل و در جوار آرامگاه پدرش دولت محمد آزادی به خاک سپرده شد.

اشعار این شاعر بزرگ ترکمن که در ایران و دیگر ملل جهان نیز بلند آوازه شده، دارای مضامین اجتماعی، سیاسی، دینی و عرفانی است و دیوان شعر او نیز تاکنون به چند زبان دنیا از جمله انگلیسی، روسی و فارسی ترجمه و چاپ شده است. امروزه این عارف نامی بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی قوم ترکمن شده است و سروده‌های این شاعر پرآوزاه در میان اهالی ترکمن ایران و در بین ترکمنان خراسان شمالی به عنوان ضرب المثل و سخنان نغز جاری شده است.

از سروده‌های مختومقلی حدود ۱۰ هزار بیت به دست ما رسیده که نمونه کاملی از لهجه خالص ترکمنی است و در واقع‌ کاری که مختومقلی در زبان ترکمنی انجام داد، شباهت به کار دانته در زبان ایتالیایی دارد.

از مفاهیم بلند که در اشعار مختومقلی موج می‌زند، توجه به فضیلت‌های اخلاقی، نوع دوستی، غمخواری و حکمت عملی است که آثار این شاعر و عارف نامی را به گنجینه‌ای از سجایای اخلاقی مبدل ساخته است. نکته دیگری که در اشعار مختومقلی در خور دقت است، انعکاس رنگ محلی در آنها است، دشت پر از گل و ریحان ترکمن صحرا، کوه باشکوه قره داغ، مردان ایلی که از نسل جوانمردان و از همزادگان “گوراوغلی” بودند و جوانان بی‌باکی که شال‌های ترمه بر کمر داشتند و بر اسب‌های سپید سوار بودند، همواره در ذهن و تخیل شاعر بوده و در چکامه‌هایش جلوه‌گر شده‌اند:

اول مردینگ اوغلی دیر، مرد دیر پدری

گؤراوغلی قارداشی، سرخوش دیر سری

داغدا دوزده قاوسا صیّادلار دیری

آلابیلمز یولبارس اوغلی تورکمنینگ

مختومقلی فراغی حضور پر رنگی در تاریخ و ادبیات مردم ترکمن دارد و مراسم بزرگداشت و نکوداشت این شاعر و عارف شهیر ترکمن هر ساله در دهه سوم اردیبهشت در سالروز ولادتش با حضور مقامات و مهمان‌های داخلی و خارجی و جمع زیادی از علاقمندان به فرهنگ و ادبیات ترکمن در محل آرامگاه او در جوار روستای آق تقای شهرستان مراوه تپه و همچنین در کشور ترکمنستان نیز همه ساله مراسم گرامیداشت این شاعر بزرگ برگزار می‌شود تا تاریخ و فرهنگ غنی این دیار را بیش از پیش به نسل جدید منتقل کند.

انتهای پیام/